جستجو

«خبرشمال» از ضرورت حفظ یکپارچگی مدیریت پارک ملی گلستان
گزارش می‌دهد؛
 
«تجزیه» پارک ملی گلستان
 «تعز یه» جنگل‌های هیرکانی!
 
 
 

 مائده مطهری‌زاده/


این سال‌ها حال جنگل‌های هیرکانی هیچ خوب نیست! عده‌ای ویلاها را به جان‌شان انداخته و عده دیگری هم درختانش را قطع می‌کنند (چوب لای چرخ زندگانی‌شان می‌گذارند تا چرخ زندگانی خود‌شان بچرخد!)
در میان استان‌های شمالی، اما گلستان و مازندران بیشترین سهم را در برخورداری از این جنگل‌های دیرپا دارند. استان‌هایی که از قضا بیشترین آسیب‌ها را نیز به این جنگل‌‌های بکر و کهن وارد آورده‌اند.
و حالا در تازه‌ترین و عجیب‌ترین اتفاق ممکن در طول روزهای گذشته، خبر تجزیه پارک ملی گلستان، گوش بسیاری از دوستداران محیط زیست را آزرده است.

خراسان شمالی مدعی مدیریت بخش‌هایی از پارک ملی گلستان
به گزارش اسکان نیوز:« اخیرا استاندار خراسان شمالی در نامه‌ای خطاب به رییس سازمان حفاظت محیط‌زیست، واگذاری مدیریت بخش‌هایی از پارک ملی گلستان را درخواست کرده است. این، سناریویی است که نزدیک به 4 دهه اخیر هر از چندگاهی در حال تکرار است؛ با اینهمه نه درخواست کنندگان از این مطالبه غیرعلمی و ناحق دست برمی‌دارند و نه معترضان در برابر این تخلف محرز سکوت می‌کنند. کارشناسان اما بر این باورند که این کار بر اساس قاعده و الگوی مدیریت یکپارچه در جهان و ایران، نه علمی است و نه قانونی؛ بلکه گامی است برای تجزیه قدیمی‌ترین پارک ملی ایران و ایجاد حیات خلوتی برای شکارچیانی که در برخی استان‌ها خود را دارای حق آب و گِل در زیستگاه‌های این پارک ملی می‌دانند و داشتن اختیار بیشتر می‌تواند دست آنها را بازتر بگذارد. آگاهان اما می‌گویند این گام سوم برای تجزیه پارک ملی گلستان است که به دنبال اجرای پروژه مدیریت مستقل پارک در حال حرکت زیرپوستی به سمت هدف است. نکته‌ای که کارشناسان محیط زیست و فعالان حوزه حیات وحش بارها نسبت به آن هشدار داده‌اند. در همین حال کارشناسان هشدار می‌دهند که هرگونه تفکیک و دست زدن به مدیریت یکپارچه پارک ملی گلستان، می‌تواند پرونده ایران را که در یونسکو در حال بررسی ثبت جنگل‌های هیرکانی در میراث جهانی طبیعی است از یونسکو خارج کند.»

واگذاری یا عدم واگذاری
مسئله این است!
موضوع واگذاری مدیریت پارک ملی گلستان به طور کلی و یا بخش‌هایی از آن، البته موضوع تازه‌ای نیست و بنا به گفته اسماعیل مهاجر، مدیرکل اسبق محیط زیست گلستان، ماجرا به سال‌های 88 – 89 بازمی‌گردد.
اسماعیل مهاجر طی گفت‌و‌گویی با قدس آنلاین که در آذرماه سال 96 با او انجام گرفت، اظهار داشت:« به نظر می‌رسد پارک ملی گلستان را می‌خواهند تحت یک فرایندی به خراسان شمالی واگذار کنند تا برای مافیای شکار و قاچاق حیات‌وحش و پرندگان شکاری حیات خلوت و گوشه امنی فراهم کنند.»
مهاجر ادامه می‌دهد:« سال ۸۴ که من مدیرکل محیط‌زیست گلستان بودم، از من خواسته شد  تا برای این واگذاری با آن‌ها همکاری کنم.»
وی می‌افزاید:« خاطرم هست در سفری که به گرگان داشتند در اتاق من در اداره کل در این ‌باره صحبت کردند. همان زمانی بود که خراسان شمالی می‌خواست استان مستقلی شود و در پی موقعیت سرزمینی به‌عنوان یک پتانسیل بودند لذا از من خواسته شد تا نامه‌ای با این مضمون بنویسم که ما حاضریم پارک ملی گلستان در اختیار بجنورد قرار بگیرد که من این درخواست را رد کردم.»

غیرقانونی بودن واگذاری
پارک ملی گلستان
اسماعیل مهاجر در مصاحبه دیگری با اسکان نیز اظهار داشت:« ما جلوی واگذاری پارک ملی گلستان را در دولت نهم گرفتیم.»
او با اشاره به غیرقانونی بودن این درخواست گفت:« طبق قانون مدیریت مناطق حفاظت شده در دست هر استانی است که مساحت بیشتری از مناطق در آن قرار گرفته باشد. بر اساس اسناد و مدارک و نقشه‌های رسمی، نزدیک به 75 درصد پارک ملی گلستان در استان گلستان قرار گرفته است.»

پارک ملی گلستان به هیچ وجه واگذار نمی‌شود
مدیرکل سابق حفاظت محیط زیست گلستان نیز در این باره در آبان ماه 97 و طی مصاحبه‌ای با خبرگزاری مهر با تاکید بر اینکه پارک ملی گلستان به هیچ وجه واگذار نمی‌شود، از تدوین پیش‌نویس اساسنامه شورای راهبری برای مدیریت بهتر و جذب اعتبارات بیشتر برای این ذخیره‌گاه زیست کره خبر داد. امیر عبدوس، با بیان اینکه پارک ملی گلستان با تمام مناطق چهارگانه تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست متفاوت است و همین تفاوت‌ها باعث شده این پارک، گُل سرسبد و نگین پارک‌های ملی در کشور باشد، گفت:« پارک ملی گلستان تنها منطقه‌ای است که سند ۶ دانگ آن در اختیار محیط زیست است و اینکه پارک ملی گلستان را در قالب شورای راهبری یا هیئت امنایی و یا هر عنوان دیگری واگذار کرده باشیم، صحت ندارد.»
عبدوس درباره شورای راهبری پارک نیز اینگونه توضیح داد که:« شورای راهبری، روشی است که در تمام دنیا در ذخیره‌گاه‌های زیست کره انتخاب می‌شود و این دستورالعمل یونسکو است که ذخیره‌گاه‌های زیست کره را با مشارکت جوامع بومی اداره کنیم. ما در تصمیمات و مدیریت تفرجگاهی پارک ملی به نظرات ۶ شهرستان از 3 استان (گلستان، خراسان شمالی و سمنان) نیاز داریم نمی‌توانستیم نظر یک شهر یا استان را در نظر بگیریم چراکه ممکن بود مورد مخالفت قرار گیرد و باعث شود پارک ملی از طرف جوامع مخالف
 آسیب ببیند.
برای اینکه همه جوامع محلی خودشان را در منافع و اتفاقات پارک ملی گلستان سهیم بدانند مدل یونسکو که مدل شورای راهبری یا هیئت امنایی است را انتخاب کردیم و اتفاقا از تشکیل شورا و مشارکت جوامع نتایج خوبی را
شاهد بودیم.»

واگذاری تفرجگاه‌های پارک ملی گلستان به بخش خصوصی
اما حالا مدیرکل جدید حفاظت محیط زیست گلستان از واگذاری تفرجگاه‌های پارک ملی گلستان به بخش خصوصی خبر داده و گفته:« مقرر شد تا ضمن بررسی‌ و مطالعات علمی، تفرجگاه‌های این پارک ساماندهی و به بخش خصوصی واگذار شود. بر همین اساس قرار است تا از ظرفیت صندوق ملی محیط زیست برای واگذاری این تفرجگاه‌ها
استفاده شود.»

نتیجه گیری
امیدواریم که این اقدام، مقدمه‌ای بر تجزیه و خروج اداره پارک ملی گلستان از مدیریت یکپارچه نباشد که اگر شد، دیگر نه از ثبت ملی یونسکو خبری هست و نه از جنگل‌های هیرکانی!

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی